Rozwój instytucjonalnych form obsługi rynku nieruchomości w kra­jach zachodnich rozwinął się szczególnie intensywnie na obszarze insty­tucji zasilających ten rynek w środki finansowe. Wielość form instytucjo­nalnych umożliwiła rozwój pierwotnego i wtórnego rynku hipotecznego. Na rynku pierwotnym kredytodawcy udzielają kredytów bezpośrednio kre­dytobiorcom. Typowymi uczestnikami tego rynku są banki komercyjne, banki hipoteczne czy towarzystwa ubezpieczeniowe na życie.

Na wtórnym rynku hipotecznym kredytodawcy handlują między sobą hipotekami (kredytami hipotecznymi i gwarancjami popartymi hipoteką). Możliwość obrotu hipotekami zwiększa płynność hipoteki, czyniąc z niej instrument tak samo atrakcyjny, jak inwestycja w akcje czy obligacje.

Ale nawet spełnienie warunków, obejmujących rozwój ram prawnych i instytucjonalnych, nie stwarza wystarczających gwarancji aktywności rynku nieruchomości. Muszą być równocześnie stworzone czynniki kreu­jące popyt i podaż nieruchomości, czyli grupa czynników ekonomiczno-finansowych.